بازبینی و انتشار مجدد/ معرفی یک آینده پژوه(2): مایکل اُپنهایمر

0

او به عنوان یک متخصص در تعارضات بین‌المللی، اقتصاد جهانی، روابط امریکایی- اروپایی، و استراتژی امنیت ملی از طریق استفاده از سناریوها و تحلیل‌های بدیل، راه حل‌هایی برای تضادها خلق می‌کند.

اختصاصی/ افق آینده‌پژوهی راهبردی- فاطمه زهرا  گیلانی نژاد*/ 

مؤسسه افق آینده پژوهی راهبردی: پیش از این، در شماره 22 ماهنامه «نامه آینده پژوهی» (تیر ماه 1394) و پایگاه اینترنتی مؤسسه، متن کوتاه و مختصری در راستای معرفی مایکل اُپنهایمر به عنوان یکی از آینده پژوهان شاخص و معتبر بین المللی، منتشر شده بود. متن حاضر، متن بازبینی شده و تکمیل شده ای برای معرفی اُپنهایمر است که به منظور بهره برداری بیش از پیش محققان و آینده پژوهان ارجمند، منتشر می شود.

*********

مایکل اپنهایمر استاد بالینی در مرکز مطالعات ‌حرفه‌ای برای امور جهانی در دانشگاه نیویورک[1] است. این طراح برجسته سناریو در امریکا به وزارت امور خارجه، آژانس اطلاعات دفاعی، ستاد مشترک ارتش، مشاور علوم رئیس‌جمهور، شورای روابط خارجی و موسسه بروکینگز مشاوره می‌دهد.

او به عنوان یک متخصص در تعارضات بین‌المللی، اقتصاد جهانی، روابط امریکایی- اروپایی، و استراتژی امنیت ملی از طریق استفاده از سناریوها و تحلیل‌های بدیل، راه حل‌هایی برای تضادها خلق می‌کند.

وی بیش از چهار دهه از عمر کاری خود را صرف سناریونویسی در حوزه‌های راهبردی، با نگاه کلان‌نگر به روابط بین کشورهای غرب آسیا، چین، روسیه و اتحادیه اروپا به‌منظور بیشینه کردن منافع امریکا کرده است.

اپنهایمر یکی از افتخارات خود را تربیت افراد تأثیرگذاری می‌داند که اکنون در شورای روابط خارجی امریکا، انجمن امریکا-سازمان ملل، جامعه پژوهشی آسیا، بنیاد کلینتون و دیگر سازمان‌های دولتی و مردم‌نهاد امریکایی مشغول فعالیت هستند. او با تخصصی که در روابط بین‌الملل و سیاست خارجی دارد به دانشجویانش کمک می‌کند تا پیوندهای بین نظریه های بنیادی علمی و کاربردهای عملی آنها در سطح جهانی را پیدا کنند.

او باور دارد که «حلقه مرکزی برای دیدن درست آینده جهان، ارتباط مناسب بین نظریه‌ها و اجرای آن‌ها است و می‌بایست نظریه‌های مهم حوزه روابط بین‌الملل به پژوهش‌های کاربردی تبدیل شوند». در واقع او دانشجویان خود را ترغیب می‌کند تا بتوانند اندیشه ناب کاربردی را از میان روابط پیچیده قدرت‌های بین‌الملل به ساده‌ترین شکل ممکن به ذی‌نفعان و تصمیم‌گیران امریکایی ارائه کنند.

تعهد او به نظریه یکپارچگی و عمل در محیط یادگیرنده به بهترین وجه در کارگاه‌های توسعه سناریوها که در مرکز امور جهانی دانشگاه نیویورک برگزار می‌شود، کاملا مشهود است.

این سری کارگاه‌ها برای ایجاد تفکر بین رشته‌ای و رو به جلو درباره کشورها و موضوعاتی که برای منافع ملی ایالات متحده امریکا بحرانی هستند طراحی شده‌اند. هدف نهایی این کارگاه ها، افزایش کیفیت سیاست خارجی امریکا از طریق بهبود درک سیاست‌گذاران از تغییر و ارتقای عکس العمل آنها نسبت به تغییر است.

برخی از پروژه‌هایی که تاکنون اپنهایمر از طریق برگزاری کارگاه‌های طراحی سناریو در دانشگاه نیویورک به سرانجام رسانده است عبارتند از :

  • در سال 2007 : سناریوهای عراق پس از 2010
  • در سال 2008 : ایران 2015
  • در سال 2009 : چین 2020
  • در سال 2010 : روسیه 2020 ، ترکیه 2020، اوکراین 2020
  • در سال 2011 : پاکستان 2020
  • در سال 2013 : سوریه 2018

این پروژه‌ها ترکبیی از دانش و چشم‌انداز آینده را برای آگاه سازی سیاست‌گذاران در دنیای عدم قطعیت گرد هم می آورند. پروژه‌ها شامل تحقیقات بلندمدت در مورد نیروهای تغییر در نظام بین‌المللی و کارگاه‌هایی هستند که با حضور متخصصان و سیاست‌گذاران از حوزه‌های متنوع با دیدگاه‌های گوناگون برگزار می شوند. در این کارگاه‌ها، نتایج حاصل از پژوهش‌های جاری بررسی می‌شود، سناریوهای بدیل ساخته می‌شوند، شگفتی‌های بالقوه شناسایی می‌شوند و سیاست‌های جاری و بدیل ایالات متحده امریکا در برابر این آینده‌ها آزموده می‌شود.

اپنهایمر در مقطع کارشناسی ارشد، دوره آموزشی متمرکز بر سناریو نیز دارد که با موضوع آینده روابط بین‌الملل : نیروهای تغییر و سناریوهای بدیل[2] در دانشگاه نیویورک برگزار می‌شود. دانشجویان در این دوره به طراحی سناریوهای بدیل پیرامون نیروهای در حال ظهور تغییر و رویدادهای شگفتی‌ساز بالقوه می‌پردازند.

اپنهایمر معتقد است که هدف این دوره آموزشی، پیش‌بینی نیست بلکه دست‌یابی به درک کامل‌تری از پویایی‌های جهانی و سیستم‌های بین‌المللی است که احتمال ظهور آنها وجود دارد.

یکی از مقاله‌های معروف او “پایان جهانی‌سازی لیبرال[3]” نام دارد که در سال 2007 در مجله سیاست جهان[4] به چاپ رسیده است. در شماره‌های گذشته «نامه آینده‌پژوهی» نیز از اپنهایمر به عنوان برنامه‌ریز و نویسنده سناریوهای «ایران 2015» و سوریه «2018» یاد شده بود.

برخی از کتاب‌های اپنهایمر عبارتند از :

  • پیامدهای موانع غیرتعرفه‌ای در استراتژی شرکتی در حوزه فناوری‌های سطح بالا[5] (1986)
  • تجارت فناوری با خاورمیانه[6] (1986)
  • کشورهای محوری، آینده‌های بدیل : بهره‌گیری از سناریوها برای اداره استراتژی امریکایی[7] (2015)

آخرین و مشهورترین کتاب اپنهایمر با عنوان ” کشورهای محوری، آینده‌های بدیل” در سال 2015 توسط انتشارات دانشگاه آکسفود به چاپ رسید. این کتاب ترکیبی از دانش برنامه‌ریزی سناریویی و یک راهنمای عملی برای سیاست‌گذاران است.

اپنهایمر در این کتاب، یک روش منسجم و پیچیده را برای متخصصان سیاست خارجی که لزوما با موقعیت‌های به سرعت در حال تغییر و با سطوح بالای عدم قطعیت سروکار دارند، مطرح کرده است.

نویسنده کتاب معتقد است که فهمیدن پیامدهای ممکن و طراحی سیاست مناسب، نیازمند یک توانایی برای شناسایی پیشران‌های تغییر، شگفتی‌سازهای بالقوه و سوالات مربوط به سیاست(خط مشی) در هر موقعیت است. پس از آنکه که سیاست‌گذاران، این موارد را تعیین کردند باید یک سناریو طراحی کنند. برای انجام این کار، باید بدانند چگونه بهترین تیم متخصص را بسازند، جلسه برگزار کنند و روایت‌های معتبری برای سناریوهای بدیل ایجاد کنند.

اپنهایمر برای نشان دادن اینکه همه این کارها چگونه باید انجام شوند، طیفی از حالات طراحی سناریو در زندگی واقعی را مطرح می‌کند، از جمله موضوعاتی نظیر چین، سوریه و مساله هسته‌ای ایران.

اپنهایمر ادعا می‌کند، روش مطرح شده در این کتاب تقریبا در همه موقعیت‌های آینده برای سیاست‌گذاران راهگشا خواهد بود. خواندن این کتاب برای سیاست‌گذاران و دانشجویان سیاست‌گذاری بسیار مفید است و  بهترین مسیر برای گذار از بحران‌ها را به آنها نشان می‌دهد.

نظرات اپنهایمر در مورد انتخابات ریاست جمهوری اخیر امریکا : (دسامبر 2016-CNN)

“تیم ترامپ اشتباهات جرج دبلیو بوش را تکرار خواهد کرد.” (اشاره به جنگ عراق)

“حالت‌های تکانشی ترامپ، فقدان دانش، تعصبات بیش از حد و تضاد منافع او آینده رهبری جهانی امریکا و در نهایت امنیت ملی آن را به خطر خواهد انداخت.”

“به قول رئیس جمهور اوباما، ترامپ « پروازی کور[8] » خواهد داشت و همه ما همراه با او سوار بر این پرواز هستیم.”

منابع:

  • scps.nyu.edu
  • oupcanada.com
  • edition.cnn.com
  • global.oup.com

پانویس ها:

[1] NYU School of Professional Studies Center for Global Affairs

[2] The Future of International Relations: Forces for Change and Alternate Scenarios

[3] The End of Liberal Globalization

[4] World Policy Journal

[5] The effect of nontariff barriers on corporate strategy in high-technology sectors

[6] Technology trade with the Middle East

[7] Pivotal Countries, Alternate Futures: Using Scenarios to Manage American Strategy

[8] flying blind

 

  • دانشجوی دوره دکتری آینده پژوهی دانشگاه بین المللی امام خمینی(ره)

پاسخ دهید

برای دریافت کاتالوگ موسسه کلیک فرمایید ( دانلود کاتالوگ )
Hello. Add your message here.